Van grondwater naar drinkwater
Van grondwater naar drinkwater
In Drenthe komt het drinkwater uit grondwater. Daar is het terechtgekomen na een lange weg van tientallen tot honderden jaren door filterende zand- en kleilagen. Drie waterbedrijven (WMD Drinkwater, Waterbedrijf Groningen en Vitens) halen in Drenthe grondwater uit de bodem. Dat doen ze op zestien locaties. Uiteindelijk komt dat grondwater uit de kraan als drinkwater. De meeste huishoudens in Drenthe krijgen hun drinkwater van de WMD. Het gebied rond Meppel krijgt drinkwater van Vitens uit Zwolle. Het Waterbedrijf Groningen (WBG) heeft twee grondwaterwinningen in het Noorden van Drenthe en haalt oppervlaktewater uit de Drentsche Aa. Daarmee leveren ze drinkwater aan Noordwest Drenthe en Groningen. De provincie is er verantwoordelijk voor dat er voldoende water van goede kwaliteit beschikbaar is. Daarvan kunnen de waterbedrijven vervolgens drinkwater maken.

Grondwaterbeschermingsgebieden
De provincie beschermt de gebieden waar drinkwater gewonnen wordt uit en oppervlaktewater. Dit zijn grondwaterbeschermingsgebieden. De Provinciale Omgevingsverordening (POV) regelt de bescherming van het (grond)water.
In deze gebieden gelden beperkingen, zoals het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen, het in de bodem lozen van afvalwater, het opslaan van afvalstoffen of het toepassen van systemen voor Warmte Koude opslag (WKO). Kortom, activiteiten die een risico kunnen vormen voor de grondwaterkwaliteit worden zoveel mogelijk geweerd.
Wat kun je zelf doen om vervuiling te voorkomen?
Iedereen kan helpen om het grondwater schoon te houden. Door bewust om te gaan met water, afval en het gebruik van schadelijke stoffen, kunt u zelf een belangrijk verschil maken. Denk bijvoorbeeld aan het inleveren van medicijnen bij de apotheek, het vermijden van chemische bestrijdingsmiddelen in de tuin en het zorgvuldig afvoeren van verf, olie en ander chemisch afval.
Ook kleine maatregelen helpen, zoals het gebruik van milde schoonmaakmiddelen, het wassen van de auto in een wasstraat en het slim opvangen en gebruiken van regenwater. Door deze keuzes draagt u bij aan schoon drinkwater, een gezonde leefomgeving en lagere kosten voor waterzuivering.
Kijk voor praktische tips en meer informatie op www.beschermjedrinkwater.nl.
Gebiedsdossiers en uitvoeringsprogramma’s
De provincie beschermt de openbare drinkwatervoorziening via het voorzorgsprincipe en sturing aan de voorkant in de ruimtelijke ordening. Dit betekent dat risicovolle activiteiten worden geweerd en dat drinkwaterwinningen zoveel mogelijk worden gecombineerd met passende functies. Hiervoor is inzicht nodig in de risico’s voor het grondwater.
Voor elk grondwaterbeschermingsgebied is daarom een gebiedsdossier opgesteld. Deze dossiers zijn samen met waterbedrijven, gemeenten en waterschappen opgesteld.
De gebiedsdossiers bevatten informatie over de grondwaterkwaliteit, mogelijke verontreinigingsbronnen en de kwetsbaarheid van het systeem. Bestaande verontreinigingen en bedreigingen zijn vertaald naar risico’s voor de drinkwaterwinning en de doelstellingen voor de openbare drinkwatervoorziening.
Ook voor de oppervlaktewaterwinning Drentsche Aa is een gebiedsdossier opgesteld, in samenwerking met waterschap Hunze en Aa’s en Waterbedrijf Groningen.
Om de risico’s te beperken en te voldoen aan de zorgplicht uit de Drinkwaterwet, zijn maatregelen uitgewerkt in uitvoeringsprogramma’s voor grondwaterwinningen (2020–2025) en de Drentsche Aa. De uitvoering is vastgelegd in een door alle betrokken partijen ondertekende intentieverklaring.
In de rechterbalk staan de geactualiseerde gebiedsdossiers (2026) en bijbehorende uitvoeringsprogramma’s. In de loop van 2026 zal worden gestart met het opstellen van een nieuw uitvoeringsprogramma Grondwaterbescherming. Meer informatie over de Drentsche Aa kunt u vinden op Samen werken aan schoon water in de Drentsche Aa.
Zie ook
- Provinciale Omgevingsverordening (POV)
- Uitvoeringsprogramma grondwaterbescherming (pdf, 1.6 MB)
- Uitvoeringsprogramma Oppervlaktewaterwinning Drentsche Aa (pdf, 2.5 MB)
- Kaart grondwaterbeschermingsgebieden
- Gebiedsdossier Grondwaterwinning Annen-Breevenen (pdf, 3 MB)
- Gebiedsdossier Grondwaterwinning Assen (pdf, 3 MB)
- Gebiedsdossier Grondwaterwinning Assen-West (pdf, 2.7 MB)
- Gebiedsdossier Grondwaterwinning Dalen (pdf, 2.6 MB)
- Gebiedsdossier Grondwaterwinning Gasselte (pdf, 2.7 MB)
- Gebiedsdossier Grondwaterwinning Holtien (pdf, 2.6 MB)
- Gebiedsdossier Grondwaterwinning Hoogeveen (pdf, 2.9 MB)
- Gebiedsdossier Grondwaterwinning Kruidhaars (pdf, 2.7 MB)
- Bijlage 9 Gebiedsdossier Grondwaterwinning Leggeloo (pdf, 2.8 MB)
- Gebiedsdossier Grondwaterwinning Ruinerwold (pdf, 2.9 MB)
- Gebiedsdossier Grondwaterwinning Valtherbos-Noordbargeres (pdf, 3.5 MB)
- Gebiedsdossier Grondwaterwinning Valtherbos-Noordbargeres (pdf, 3.5 MB)
- Gebiedsdossier Grondwaterwinning Zuidwolde (pdf, 2.3 MB)
- Gebiedsdossiers Grondwaterwinning Havelterberg (pdf, 3.3 MB)
- Gebiedsdossier Grondwaterwinning De Groeve (pdf, 3.7 MB)
- Gebiedsdossier Grondwaterwinning Nietap (pdf, 3.5 MB)
- Gebiedsdossier Grondwaterwinning Beilen (pdf, 4.3 MB)
- Handleiding gebiedsdossiers Drenthe (pdf, 778 kB)
