Roeken


Roeken zijn een beschermde vogelsoort, maar kunnen op sommige plekken ook overlast veroorzaken. Dat maakt de aanpak van overlast ingewikkeld. Gemeenten willen inwoners helpen bij hinder door bijvoorbeeld geluid, uitwerpselen en nestactiviteiten. Tegelijk heeft de provincie de wettelijke taak om de roek als beschermde vogelsoort te beschermen. Daarom zijn maatregelen zoals het verplaatsen of verjagen van roekenkolonies aan strenge voorwaarden gebonden.
Een roek is een vogel uit de familie van de kraaiachtigen. Roeken leven in kolonies die soms honderden tot meer dan duizend nesten bevatten. De nesten bevinden zich meestal hoog in bomen. Roeken eten onder andere insecten, wormen, andere kleine dieren, zaden en voedselresten.

Beschermde diersoort

De roek is een beschermde inheemse vogelsoort. Dat betekent dat nesten, eieren en broedende vogels niet zomaar mogen worden verstoord. De provincie heeft de wettelijke taak om ervoor te zorgen dat de soort duurzaam kan voortbestaan. Daarom heeft Sovon Vogelonderzoek Nederland onderzocht hoe het met de roek gaat in Drenthe.

Bij het bepalen van de staat van instandhouding wordt niet alleen gekeken naar het aantal roeken. Ook de verspreiding van de soort, de kwaliteit en omvang van het leefgebied en het toekomstperspectief worden beoordeeld. Hoewel de populatie in Drenthe op dit moment als gunstig wordt beoordeeld, zijn de verspreiding en het leefgebied als matig ongunstig beoordeeld en is het toekomstperspectief onzeker. Daardoor komt de totale beoordeling uit op een matig ongunstige staat van instandhouding. Dit betekent dat de provincie zorgvuldig moet omgaan met maatregelen die gevolgen kunnen hebben voor de soort en dat vergunningaanvragen streng worden getoetst.

Overlast van roekennesten

Roeken leven graag dicht bij elkaar en bouwen vaak grote kolonies in bomen binnen of nabij bebouwde gebieden. Hierdoor kunnen inwoners overlast ervaren door geluid, uitwerpselen, vallende takken en nestmateriaal.

Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de leefbaarheid in de openbare ruimte en krijgen daarom vaak meldingen van inwoners. De mogelijkheden om overlast aan te pakken zijn echter beperkt door de beschermde status van de roek. Per situatie wordt gekeken welke maatregelen binnen de wet mogelijk zijn.

Maatregelen tegen roeken zijn alleen mogelijk als zorgvuldig wordt aangetoond dat de soort daardoor niet in gevaar komt. Wanneer een roekenkolonie wordt verplaatst, moet er bovendien een geschikte alternatieve locatie beschikbaar zijn. Gemeenten zoeken binnen hun grondgebied naar zulke locaties, maar in de praktijk blijken die vaak moeilijk te vinden. Ook is gebleken dat het verplaatsen van roeken niet eenvoudig is, omdat de vogels sterk gebonden zijn aan hun bestaande kolonies en regelmatig terugkeren naar hun oude nestlocaties. Door de huidige, matig ongunstige staat van instandhouding van de roek in Drenthe is er op dit moment bovendien geen ruimte om vergunningen te verlenen voor afschot.
De Faunabeheereenheid (FBE) onderzoekt of er aanleiding is om de roek in de toekomst op te nemen in een faunabeheerplan. Een besluit daarover is nog niet genomen.

Schade aan gewassen

Roeken kunnen op sommige plaatsen schade veroorzaken aan landbouwgewassen. Vooral pas ingezaaide of jonge gewassen kunnen aantrekkelijk zijn voor groepen foeragerende roeken.

Bij de beoordeling van mogelijke maatregelen moet steeds een afweging worden gemaakt tussen het voorkomen van schade en de bescherming van de soort. Daarbij gelden landelijke en Europese regels voor soortenbescherming.