Klimaatadaptatie


Bodem en Klimaatadaptatie: de juiste maatregel op de juiste plek

Klimaatverandering stelt de maatschappij voor complexe problemen als wateroverlast of juist watertekort, hittestress, beïnvloeding van de biodiversiteit, problemen in de landbouw.

Hoe kunnen we hier zo goed mogelijk op inspelen? Natuur en groen kunnen hierbij helpen, maar spelen vooral binnen het schaalniveau van een projectgebied.

Op een hoger schaalniveau, het landschapsniveau, worden de ruimtelijke relaties duidelijk. Zo zijn oplossingen voor wateroverlast in lagergelegen gebieden vaak juist te vinden in de hogere gebieden.

Systeemkenmerken als grondwaterstanden, bodemberging, bodeminfiltratie, bodemvochtbeschikbaarheid, kwel/wegzijging, oppervlakkige afstroming etc. zijn sterk gekoppeld aan geomorfologie en bodemopbouw.

Potentiële bodemberging in relatie tot geomorfologie.

Door een gebied te analyseren op landschapsniveau en dit te combineren met het lokale bodem-water systeem kunnen kwetsbaarheden in kaart worden gebracht en oplossingen worden gevonden voor klimaatadaptatie.

Van natuurlijk systeem naar strategie en maatregelen, uit een presentatie van Gilbert Maas, WEnR.Goede voorbeelden hiervan zijn de Landscape Based Adaptation (LBA) van de gemeente Rheden en de Klimaatatlas Vallei en Veluwe. Aan beiden hebben Wageningen Engineering and Research en GrondRadar een belangrijke bijdrage geleverd.

Bijgaand kaartje uit de LBA van de gemeente Rheden illustreert de relatie tussen de geomorfologie en de kwetsbaarheden voor de effecten van klimaatverandering. Risico’s voor bosbranden op de stuifzand-duinen en de stuwwal, voor bodemerosie in de droogdalen en voor wateroverlast en hittestress aan de hellingvoeten, waar ook de woonkernen zijn te vinden.

In de klimaatatlas Vallei en Veluwe wordt de geomorfologie gekoppeld aan een strategie voor klimaatadaptatie.

Deze voorbeelden laten zien hoe belangrijk het is om voldoende kennis te hebben van de geomorfologie en het bodem-watersysteem om aan actuele vraagstukken het hoofd te bieden!

LBA gemeente Rheden: relatie geomorfologie en kwetsbaarheden

Uit de Klimaatatlas Vallei en Veluwe

Door: Gretha Roelfs