Nieuwjaarstoespraak commissaris van de Koning Klijnsma 2019


Nieuwjaarstoespraak Commissaris Klijnsma 8 januari 2019

(Alleen gesproken woord geldt)

“Snei”

snei snei snei
oet een locht
zo gries as lei

donzen deken
dekt de hegen

van het dak
gliedt zachte brokken

dwarrelvlocht
van lichte vlokken
legt een sprei
op veld en wegen

overal is snei.

Geachte dames en heren,

Hartelijk welkom hier vandaag op de nieuwjaarsreceptie van de provincie Drenthe. U hoorde net een gedicht van de bekende Drentse dichter Hans Heyting. Het gedicht heet Blaank vers, dus een soort van ‘schone lei’. Het doet me denken aan een straat waar, na een sneeuwbui, nog geen voetstappen zijn gezet.

Wie verheugt zich niet op het naar buiten gaan als de sneeuwbui voorbij is? U ziet het vast voor zich. De grijze lucht van de sneeuwbui is weggetrokken en het zonnetje breekt door. Je trekt laarzen aan, stapt naar buiten en ademt de koude winterlucht diep in je longen. Je zet je kraag op. Daar ga je!

De eerste stappen zet je voorzichtig, het is glad.  Maar de sneeuw onder je voeten went snel en je maakt de stappen steeds groter. Soms gaat dat mis, je wankelt en glijdt bijna uit. Maar daar staat de buurvrouw die je net op tijd een arm toesteekt. Je bedankt haar en stapt door. Langs, en samen met, alle buurtbewoners die zich ook buiten wagen. En aan het einde van de straat kijk je eens achterom naar wat voor mooie afdrukken je hebt achtergelaten in de verse sneeuw.

U zult begrijpen dat dit voor mijzelf altijd lastig is, sneeuw is een ware uitdaging als je niet goed kunt lopen. Ik heb hulp nodig om verder te komen. Maar dat is geen reden om binnen te blijven. Ik heb gelukkig altijd ervaren dat als ik die straat in stapte, de hulp kwam. Ook hier in Drenthe heb ik het naoberschap gelijk kunnen ervaren. Dat moeten we blijven koesteren. Verschillen tussen mensen met en zonder perspectief worden in de wereld steeds groter. Hier in Drenthe geven mensen elkaar gelukkig een kontje of een arm. Dat moet zo blijven en dat mag nog intensiever.

De eerste stappen in het nieuwe jaar zet ik nu, samen met u allen. Een traditioneel en mooi moment om terug te blikken, vooruit te kijken, om hoop en wensen uit te spreken.

Ik wil u dan ook een zeer gelukkig nieuwjaar toe wensen. Ik hoop dat 2019 u veel moois zal brengen.

Ik wil graag het Drents Jeugd Orkest bedanken voor de mooie muziek. De bloemstukken die u ziet zijn verzorgd door de MBO opleiding van Terra Next in Eelde. Beiden verdienen wat mij betreft nu al een dik applaus.

Het is alweer een jaar geleden dat ik u vanaf deze plek voor het eerst mocht toespreken, als kersverse commissaris. Met veel genoegen kijk ik terug op de stappen die ik dit jaar heb gezet in de Drentse straten.

Ik voerde gesprekken aan veel tafels met bedrijven, bestuurders en inwoners.

Ik sprak veel vrijwilligers. Want wat zijn er in Drenthe veel vrijwilligers actief: om in Vledder te fietsen met ouderen op duofietsen, om het concours hippique in Zuidwolde te organiseren, om in Meppel accordeonmuziek te maken, in Emmercompascuum een musical op te voeren, om de herinnering aan Ot en Sien levend te houden in Roden, om de dieren in het asiel in Beilen te verzorgen, voor elkaar te koken in Vries, om de eenzaamheid te bestrijden in Gasselternijveen, het Drents archief te beheren in Assen, in Coevorden de synagoge te behouden voor de toekomst, om vrouwen met een kleine portemonnee in Hoogeveen de winter door te helpen en om in Odoorn een voorstelling over Helden op te voeren.

Ik kwam hen tegen door de tips die werden ingediend op tipdecommissaris.nl. Dit bleek een mooi en belangrijk middel om in contact te komen met inwoners. Het bleek zelfs zo’n goed idee dat de nieuwe commissaris van Overijssel, Andries Heidema, het heeft overgenomen. De Griffie was te laat met patent aanvragen, maar we gunnen hem net zulke bijzondere bezoeken als ik had.

Alle mensen die ik sprak hebben mij deelgenoot gemaakt van hun Drenthe. Allen dragen zij hun steentje bij en samen zijn wij Drenthe.

Aan Drenthe wordt hard gewerkt. Ook vanuit dit huis. We staan aan het eind van een collegeperiode, de gedeputeerden en de statenleden kunnen met trots terugkijken. Er is veel werk verzet. De beleidsresultaten van afgelopen bestuursperiode zijn vervat in een mooie flyer die u op de tafels ziet liggen. Een deel van de resultaten ziet u in illustraties afgebeeld op de ramen als u naar buiten kijkt.

U ziet het college afgebeeld als, laat ik het zo maar zeggen, ‘Typetjes’. En dat zijn we eigenlijk ook een beetje, dat durf ik best te zeggen.

En al deze typetjes hebben ieder vanuit hun eigen portefeuille en rol bijgedragen aan de resultaten van het collectief. Zo zijn gevangenissen in Veenhuizen opengebleven, investeerden we in bereikbaarheid en hebben we ons verder geprofileerd als echte fietsprovincie.

We zijn een stap dichterbij de Unesco-werelderfgoed status voor de Koloniën van Weldadigheid, onze culturele voorzieningen zijn van uitstekende kwaliteit en onze evenementen trekken jaarlijks vele bezoekers.

We werden door het Rijk aangewezen als een van de partijen waarmee een regiodeal in Zuid-Oost Drenthe wordt afgesloten van 20 miljoen euro, we hebben jonge landbouwers een steun in de rug kunnen geven en zijn European Region of Sport geworden. We mochten ook een nieuwe inwoner verwelkomen; de wolf. Er ligt een heus draaiboek voor hem klaar. Nu maar hopen dat de wolf zich hieraan houdt.

Ook hebben we samen met gemeenten binnensteden op verhaal geholpen, is de omgevingsvisie vernieuwd en is er veel geïnvesteerd in duurzaamheid.

Maar deze resultaten hadden we nooit alleen kunnen behalen. We hebben allemaal wel eens die buurvrouw nodig, of zijn weleens die buurvrouw, die een helpende hand uitsteekt om op te vangen of om een stapje verder te helpen.

Alles wat we doen, doen we samen. Met draagvlak van inwoners leggen we Breedband aan, met bedrijven stimuleren we de economie, met maatschappelijke partners zijn we actief in het sociaal domein, en met andere overheden (gemeenten, waterschappen en het Rijk) werken we nauw samen. Heel specifiek voor de waterschappen wil ik mijn complimenten uitspreken omdat ze in de afgelopen superdroge zomer uitstekend werk hebben geleverd.

Ik durf wel te zeggen: Drenthe ligt er goed bij, ook al is hij natuurlijk nooit helemaal af.

We hebben nog diverse dossiers die aandacht behoeven. Ik noem bijvoorbeeld het op peil en bereikbaar houden van goede zorg in Drenthe, de toekomst van Groningen Airport Eelde, en de betrokkenheid van de WMD bij Wildlands. En zo zijn er nog meer zaken waar we mee door schaatsen.

Als ik, om in sneeuwtermen te blijven, in mijn glazen sneeuwbol kijk en mijmer over de toekomst, dan zie ik dat de ontwikkelingen rondom waterstof een grote vlucht hebben genomen binnen en buiten onze provincie, dat we de 7000 arbeidsplaatsen die bij en rondom de NAM dreigen te verdwijnen hebben kunnen behouden voor Drenthe, dat we spraakmakende culturele evenementen in Drenthe hebben ondersteund, dat we de reistijd naar de randstad hebben verkort samen met onze partners in Noord Nederland, waarmee we een uitstekende samenwerking hebben, én dat we bericht hebben gekregen dat de Formule 1 naar Assen komt.

Ik wil overigens ook nog wel mijn voetbalverwachtingen uit spreken. Het is namelijk zo dat tijdens mijn studietijd in Groningen de FC het goed deed, toen ik wethouder in Den Haag was kreeg Ado een nieuw stadion. En vlak nadat ik commissaris in Drenthe werd promoveerde FC Emmen. Ik wil niet direct zeggen dat er een causaal verband is, maar het stemt hoopvol voor een goede eindstand in het linker rijtje van de eredivisie dit jaar.

Ik hoop dat ik in mijn nieuwjaarstoespraak van 2020 kan terugblikken op een jaar waarin we samen verder vorm en inhoud hebben gegeven aan de energietransitie. Er komen nieuwe en ook spannende ontwikkelingen aan. Dat stemt niet iedereen vrolijk. En dat begrijp ik goed. Ik heb het afgelopen jaar veel mensen gesproken in de Veenkoloniën en die hebben tal van wezenlijke vragen over de komst van de windmolens.

Ik vind het heel belangrijk dat men mij deelgenoot heeft willen maken van de zorgen en wensen die aan de orde zijn. Ik wil me komend jaar blijven inzetten om te zorgen voor antwoorden en een betere verdeling tussen de lusten en lasten van de energietransitie.

We moeten wel voorwaarts want om op langere termijn in onze energiebehoefte te kunnen voorzien moeten we nu stappen zetten. We weten immers allemaal dat gas z’n langste tijd heeft gehad.

2019 is ook het jaar van verkiezingen. Op 20 maart zijn er Provinciale Statenverkiezingen. Vandaag kunt u al kennis maken met de kartrekkers voor statenverkiezingen in Drenthe, ik ga ze straks aan u voorstellen.

U begrijpt natuurlijk dat ik iedereen oproep om zijn of haar stem te laten horen. En dat ik u vraag om als ambassadeur op te treden. Want het is een groot goed dat wij ons mogen uitspreken over het bestuur van onze provincie en ons land.

Ikzelf wil daar natuurlijk ook een steen aan bijdragen. Afgelopen najaar bracht ik een bezoek aan groep 8 van mijn oude basisschool in Hoogeveen. Daar mocht ik de kinderen iets vertellen over staatsinrichting en het belang van democratie. Dat smaakte wat mij betreft naar meer! Ik nodig bij deze dan ook basisscholen in heel Drenthe uit om met hun groep 8 leerlingen met mij in gesprek te gaan over democratie en vrijheid, ik kom graag langs op de scholen.

Het is namelijk niet vanzelfsprekend dat je in vrijheid kunt leven, dat je mag kiezen wie jouw land bestuurt en dat je mag zijn wie je wil zijn. Het is juist daarom dat wij vandaag voor het provinciehuis de regenboogvlag hoog in top hebben hangen en dat ik de Liefdesverklaring van het Humanistisch Verbond met volle overtuiging heb getekend. Een liefdesverklaring aan mensen en een liefdesverklaring aan vrijheid!

Het is daarom van groot belang dat we vieren dat we al 75 jaar in vrijheid leven in ons land. Dat doen we in 2020, maar ook al in 2019. Ik lever daar graag een bijdrage aan, ik hoop u ook!

En zo staan we hier, dames en heren, aan het begin van de straat, aan het begin van 2019. Een nieuw jaar met nieuwe uitdagingen, nieuwe ontmoetingen, nieuwe onzekerheden en vooral ook nieuwe kansen. U hoort het al, hier spreekt een hoopvol mens. Want ik geloof erin dat de wereld mooier wordt als we proberen samen te werken en oog te hebben voor elkaar.

Het begin van een nieuw kalenderjaar is een mooi moment om daar weer bewust mee om te gaan, maar eigenlijk is elke nieuwe dag een nieuwe kans. Een kans om nieuwe voetstappen achter te laten, een nieuw pad te kiezen, of je buurvrouw overeind te helpen

Dank u wel!