Natura 2000-gebieden en luchtvaart


Natuurgebieden zijn voor mensen van belang voor ontspanning. Er ligt een spanningsveld tussen recreanten die daar ontspanning zoeken in de sfeer van rust en ruimte, en de groep die juist actieve ontspanning zoekt. Luchtvaartactiviteiten in natuurgebieden kunnen storend werken op de beleving van ‘rust en ruimte’ zoekende recreanten.

De invloed van luchtvaart op de fauna is afhankelijk van de aard, omvang, tijd en plaats van de luchtvaartactiviteit. Voor vogels is er relatief veel onderzoek verricht naar verstoring door luchtvaart. Buiten een afstand van 2000 meter en een hoogte van 1000 meter van een natuurgebied zijn meestal geen verstorende effecten te verwachten.

In de Wet natuurbescherming is de bescherming geregeld van dier- en plantensoorten en van habitattypen in Nederland. U krijgt o.a. te maken met de Wet natuurbescherming als u activiteiten onderneemt of gaat ondernemen, die negatieve gevolgen kunnen hebben voor de aangewezen soorten en habitattypen (de instandhoudingsdoelen) in een Natura 2000-gebied.

Is vliegen met klein vliegverkeer boven een Natura 2000-gebied toegestaan?

Onder klein vliegverkeer wordt verstaan: zweefvliegen, zeilvliegen, schermvliegen, snorvliegen en ballonvaren. Een drone valt hier niet onder. In de gedragscode van de Nederlandse en internationale luchtvaartorganisaties is voor recreatieve vliegers vastgelegd dat klein vliegverkeer in principe het vliegen boven natuurgebieden vermijdt, tenzij het niet anders kan. In dat geval wordt gevlogen op een hoogte van minimaal 300 meter. Voor niet recreatieve vliegers is vliegen op een hoogte van minimaal 150 meter toegestaan.

Mag ik als particulier met een drone vliegen boven Natura 2000-gebied?

De algemene regels voor het gebruik van drones zijn te vinden op de website van de Rijksoverheid. Op die pagina kunt u bijvoorbeeld de no fly zones vinden waar het gebruik van drones in Drenthe (en bepaalde Natura 2000 gebieden) in het geheel niet is toegestaan. Naast die algemene regels gelden ook nog specifieke regels op grond van de Wet natuurbescherming. In deze wet worden de habitats en soorten in Natura 2000-gebieden beschermd (gebiedsbescherming) en is een algemeen verbod opgenomen om soorten te verstoren (soortenbescherming).

Gebiedsbescherming in relatie tot drone

Op grond van de Wet natuurbescherming zijn de aangewezen natuurwaarden (habitats en soorten) in Natura 2000-gebieden streng beschermd. Het is aannemelijk dat het gebruik van drones in en rondom Natura 2000-gebieden slecht is voor de aanwezige (vogel)soorten. In beginsel is het daarom niet toegestaan om met drones te vliegen boven Natura 2000-gebieden. In individuele gevallen kan aan de hand van een ‘voortoets’ beoordeeld worden of het gebruik van een drone mogelijk negatieve effecten heeft voor de aangewezen habitatsoorten en vogelrichtlijnsoorten. Afhankelijk van de uitkomst uit de voortoets is voor het gebruik van de drone mogelijk een vergunning vereist. Deze kan afhankelijk van het geval, eventueel onder bepaalde voorwaarden ten aanzien van frequentie, periode of plaatsen waar gevlogen mag worden verleend voor het vliegen met een drone in een Natura 2000-gebied.

Wat is een voortoets voor gebiedsbescherming?

Een voortoets wordt uitgevoerd door een ecologisch deskundige. In de voortoets verzamelt de initiatiefnemer informatie over de mogelijke gevolgen van zijn activiteiten voor de relevante Natura 2000-gebieden. De voortoets geeft een aanwijzing over de mogelijke negatieve effecten voor Natura 2000-gebieden.

De provincie beoordeelt deze informatie en komt tot een van de volgende uitspraken:

  1. Er is zeker geen effect. In dat geval heeft de initiatiefnemer geen vergunning nodig en kan hij verder gaan met zijn activiteiten.
  2. Er is een kans op een negatief effect, maar dit is zeker niet significant. In dat geval moet de initiatiefnemer een vergunning aanvragen. Bij de aanvraag voor die vergunning moet hij het resultaat van een verslechteringstoets (effectbeschrijving) voegen.
  3. Er is kans op een significant negatief effect. In dat geval moet de initiatiefnemer ook een vergunning aanvragen. Bij deze aanvraag moet hij een passende beoordeling voegen.

Soortenbescherming in relatie tot drone

Naast een vergunning voor gebiedsbescherming is mogelijk ook een ontheffing voor soortenbescherming op grond van de Wet natuurbescherming vereist voor het gebruik van drones. Zowel in of buiten de Natura 2000-gebieden is het namelijk ook mogelijk dat uw voornemen effecten heeft op beschermde soorten waarvoor ontheffingsplicht noodzakelijk is. De verstoringseffecten dienen vooraf in kaart te worden gebracht. Zie hiervoor het stappenplan dat u dient te doorlopen.