Natuurherstel Havelterberg: op weg naar 'mooie uitbundige natuur'


Een deel van het Natura 2000-gebied Holtingerveld wordt binnenkort aangepakt. In het gebied van de Havelterberg, direct grenzend aan de bebouwde kom van Havelte, zijn maatregelen nodig om de kwaliteit van de natuur te verbeteren. Dit gaat de biodiversiteit van de Havelterberg zelf vergroten, maar het komt ook ten goede aan de omliggende natuurgebieden.

Dit deel van het Holtingerveld, naast de toegangspoort Havelterberg en de oude Duitse startbaan, maakt deel uit van het Natuurnetwerk Nederland (NNN). Dit netwerk verbindt bestaande en nog nieuw aan te leggen natuurgebieden in Nederland met elkaar. Op het Holtingerveld wordt 37 hectare van dit netwerk onder handen genomen. De kwaliteit wordt verbeterd en er wordt een verbinding gemaakt met heischrale graslanden in de omgeving.

Keileem levert mineralen

Bovenop de Havelterberg ziet het momenteel paars van de orchideeën, het is een voorbeeld van heischraal grasland. Hans Dekker, ecoloog bij de provincie Drenthe: "Er zit hier heel veel keileem in de bodem. Dat betekent dat water hier blijft staan. En tegelijkertijd levert het allerlei mineralen op voor die planten. Dan worden ze lekker stevig, lekker groot, en het levert ook veel soorten op. Echt mooie uitbundige natuur."
Er zijn verschillende variaties van heischraal grasland op het Holtingerveld, de een wat uitbundiger dan de ander, maar allen zijn ze bijzonder. Dekker: "Heischraal grasland is in Nederland, en ook in West-Europa, een zwaar bedreigd natuurtype. Daar hebben we in heel West-Europa nog enkele tientallen hectares van. En die staan ook nog behoorlijk onder druk. Door verdroging bijvoorbeeld en invloeden van de omgeving. Dus heeft de Rijksoverheid gezegd: laten we werk maken van de uitbreiding van het heischraal grasland en het verbeteren van de kwaliteit. Hier in het Holtingerveld doen we allebei."

Nieuwe ontwikkeling op 'blote bodem'

Er is gekeken op welke plekken heischraal grasland zich kan ontwikkelen. Daar wordt een stukje van de bovengrond geschraapt. "Zodat de met voedingsstoffen verrijkte grond wordt verwijderd, dan krijg je weer een 'blote bodem' waar alle ontwikkeling opnieuw kan beginnen. Dan hopen we dat zaden van de Havelterberg zelf via de wind hier naartoe komen - het is op steenworp afstand - en dat ze hier hun plek vinden om bij te dragen aan ontwikkeling van nieuw heischraal grasland," aldus Dekker.
Wanneer er vervolgens de orchideeën staan te bloeien is niet met zekerheid te zeggen. Dekker geeft voorbeelden aan waar het vijf jaar duurde, het kan ook vijftien jaar zijn. Maar dat er in de toekomst volop genoten kan worden van een gevarieerd natuurgebied, dat staat buiten kijf.