Nieuwsbrief aardkundige waarden najaar 2018

AM Nuilerveld 01-11-18 (1)

Beste geïnteresseerde in Aardkundige Waarden,

Hartelijk welkom bij de najaarseditie van onze digitale nieuwsbrief 'Aardkundige Waarden van Drenthe'.

In deze nieuwsbrief nieuws over de onthulling van de 'Herenplaten' van het Nuilerveld als aardkundig monument, nieuws uit het Geopark, nieuws het bezoek van de projectgroep aardkundige waarden aan ISRIC en ook leest u o.a. over zwerfstenen en vieze collega's.

Wij wensen u veel leesplezier.

Met vriendelijke groet namens de werkgroep aardkundige waarden provincie Drenthe

Judith Anneveldt

Herenplaten Nuilerveld, het negende aardkundig monument

Herenplaten als herkenbaar aardkundig fenomeen

De provincie Drenthe en de gemeente Hoogeveen hebben op 1 november de Herenplaten van het Nuilerveld onthuld als negende Aardkundig Monument in Drenthe.

De Herenplaten illustreren een ontstaansgeschiedenis van het gebied onder invloed van ijs, wind en water. Leerlingen van CBS De Akker en OBS De Posthoorn uit Pesse hadden de eer het informatiepaneel bij het monument te onthullen.

Geopark projecten

Samenwerkingsovereenkomst De Hondsrug en TERRA.vita

Donderdag 5 juli 2018 hebben Dr. Michael Lübbersmann, Landrat van Kreis Osnabrück en tevens voorzitter van Natur- und UNESCO Geopark TERRA.vita, en de heer Jacob Bruintjes, voorzitter van De Hondsrug UNESCO Global Geopark, een samenwerkingsovereenkomst ondertekend.

De ondertekening vond plaats bij UNESCO Geopark TERRA.vita in Osnabrück. Beide geoparken willen de grensoverschrijdende samenwerking tussen beide parken versterken via een gecombineerd Activiteitenplan 2018 – 2022.

Onderzoek naar veenkernen pingoruïnes

De Summer schools van 2017 en 2018, die in het kader van het Pingo Programma zijn georganiseerd, vormen het wetenschappelijke deel van he Pingo Programma.

Tijdens beide Summer schools zijn kernen gestoken voor nader onderzoek. In 2017 betrof dat een kern in het Witteveen, ten noorden van Zeijen (nummer 853 op de kaart op de pingosite: www.pingoruines.nl, fig. 1) en in 2018 betroffen dat een locatie ten oosten van Grolloo (nr. 204) en een locatie nabij Schoonloo (nr 1023).

Aardkundige waarden in de alledag

De grond waarop wij lopen is zichtbaar en deze kan bekleed zijn met een weg, tuin of groengebied.

Wat er onder de grond allemaal aanwezig is, daar hebben we vaak geen weet van.

Er wordt veelvuldig gegraven om leidingen t.b.v. het digitale verkeer in de grond weg te werken.

Ook is de woningbouw weer “van de grond” gekomen en zijn grondgraafwerkzaamheden nodig om funderingen te kunnen aanleggen. Allemaal nog niet zo diep en aardkundige waarden tref je bij voornoemde werkzaamheden niet snel aan.

Ik moest ineens denken aan een groot project in Nederland, de aanleg van de metro verbinding onder in de grond van Amsterdam. Daar is serieus diep gespit en de verschillende aardlagen werden daar natuurlijk goed zichtbaar. Daar zou best een aardkundig monument van kunnen worden gemaakt.

Dat is ver weg en hebben we in het Noorden van Nederland ook projecten waarbij de aardkundige waarden onder de grond voor ons zichtbaar kunnen komen?

Noordelijke netwerkdag bodem 2018 - Beschermen en benutten

Op 4 oktober 2018 vond de Noordelijke Netwerkdag plaats in Assen.

Deze werd georganiseerd door de provincies Groningen, Fryslân en Drenthe, de gemeenten Groningen, Leeuwarden en Emmen en de drie omgevingsdiensten van Noord-Nederland, de FUMO, de ODG en de RUD Drenthe, in samenwerking met de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) en Rijkswaterstaat Leefomgeving - Bodem+.

De Noordelijke Netwerkdag had dit jaar als thema “beschermen en benutten”. Er waren allerlei verschillende mensen aanwezig van beleidsambtenaar tot projectleider, van ingenieursbureau tot waterschap. De netwerkdag werd geleid door Henk van Zoelen van Rijkswaterstaat Leefomgeving.

netwerkdag

De dag bestond uit twee dagdelen. In de ochtend waren er gastsprekers en in de middag waren er verschillende sessies over allerlei onderwerpen.

Handreiking voor beheer & beleid t.b.v. pingoruïnes gereed

Pingoruines-payoff-RGB

In de provincie Drenthe liggen enkele duizenden -mogelijke- pingoruïnes. Dit is de hoogste dichtheid aan pingoruïnes in Noordwest-Europa en mogelijk zelfs ter wereld. Pingoruïnes zijn landschappelijke relicten uit de laatste ijstijd, het Weichselien.

Door hun diepte van soms wel 20 meter hebben ze vaak een bijzondere opvulling met veen en daarmee een hoge archiefwaarde. Dit archief geeft de ontwikkeling van het klimaat weer vanaf 15.000 jaar geleden tot op heden en de rol van de mens in het landschap.

Projectgroep aardkundige waarden op bezoek bij ISRIC

18 oktober 2018 is een datum om niet snel te vergeten. Het was de eerste keer dat projectgroep Aardkundige Waarden buiten de provincie Drenthe ging vergaderen.

De locatie voor de vergadering viel op de Wageningen University & Research campus, waar ISRIC is gevestigd. ISRIC (International Soil Reference and Information Centre) is een internationale organisatie die zich bezighoudt met het produceren, verzamelen en compileren van bodeminformatie. Bij ISRIC in het gebouw is ook het World Soil Museum gevestigd.

Figuur 1 - de recente aanwinsten van het museum

Op pad met waardevol Drenthe

plaatje beleidstoelichting

De provincie Drenthe heeft haar beleid voor aardkundige waarden in 2010 verwoord in de beleidsnota wAARDEvol Drenthe. Doel is aardkundige waarden die bijdragen aan het specifieke Drentse karakter te behouden en beleefbaar te maken. Waar mogelijk willen wij deze herstellen en de informatiewaarde behouden.

Ontmoet mijn vieze collega's

Medewerkers in de permacultuurtuin

De natuur heeft alles te maken met eten en gegeten worden: leeuw eet impala — impala eet gras — gras eet grond. Wij mensen moeten ook eten en verbouwen daarom voedsel. Dit klinkt eenvoudig genoeg, maar het hangt nauw samen met een ingewikkeld systeem van wie-eet-wie?

bodemvoedselweb LvdM

Het bodemvoedselweb is het complexe systeem van organismen in de bodem. Dankzij de uitvinding van de elektronenmicroscoop krijgen we steeds meer inzicht in het leven onder onze voeten.

Zwerfsteennieuws

Bijzondere zwerfsteenvondst op de Hondsrug

Traditiegetrouw sluit Harrie Huisman zijn wintercursus geologie en zwerfstenen ieder jaar af met een excursie. Dit voorjaar werd tijdens die excursie nabij Ees een bijzondere vondst gedaan. Het blijkt om een zogenaamde (retro) eclogiet te gaan. Eclogiet als zwerfsteen in een Oostbaltisch zwerfsteengezelschap op de Hondsrug is heel bijzonder.

Het herkomstgebied in Scandinavië waar veruit de meeste zwerfstenen in het Hondsruggebied vandaan komen, heeft geen eclogieten geleverd. Die komen daar niet voor.

Omgevingsvisie Drenthe 2018

Op 3 oktober 2018 hebben Provinciale Staten de Omgevingsvisie Drenthe 2018 en de Provinciale Omgevingsverordening Drenthe 2018 vastgesteld. In de omgevingsvisie formuleert de provincie de belangen, ambities, rollen, verantwoordelijkheden en sturing in het ruimtelijke domein.

Langetermijn doelen op verschillende terreinen zoals ruimtelijke ontwikkeling, verkeer en vervoer, water, wonen, natuur, cultuur worden in de omgevingsvisie met elkaar verbonden. De omgevingsvisie heeft een doorvertaling in de omgevingsverordening.

Landelijke kaart aardkundige waarden

De Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) te Amersfoort heeft het initiatief genomen om te komen tot een landelijke kaart voor aardkundige waarden.

Hiervoor zijn beleidsmedewerkers van verschillende provincies een aantal keren bijeen geweest. Dit heeft geleid tot uitwisseling van kennis en ervaring op het gebied van beleid voor aardkundige waarden.

Mocht u vragen en/of opmerkingen hebben over deze informatie of over de zojuist genoemde website dan zijn deze van harte welkom. Reageren kunt u ook altijd via een mail naar: bodem@drenthe.nl.

Hoe gaan we met uw gegevens om?

We vinden privacy en transparantie erg belangrijk. Wat goed is om te weten, is dat we de gegevens die we gebruiken voor deze nieuwsbrief niet aan derden geven of gebruiken voor andere doeleinden. Op onze website vindt u onze volledige privacyverklaring.

Afmelden nieuwsbrief

Wilt u deze nieuwsbrief niet meer ontvangen? Geen probleem, u kunt zich afmelden via de website